Het is dinsdagavond en je zit eindelijk op de bank. Je had je voorgenomen om vanavond helemaal niets meer te doen, want de afgelopen dagen waren druk genoeg geweest. Je hebt gewerkt, thuis van alles geregeld en tussendoor ook nog een paar problemen opgelost die eigenlijk niet van jou waren.
Net wanneer je je benen op de bank legt, gaat je telefoon. Je ziet wie er belt en weet eigenlijk al voordat je opneemt dat er iets van je gevraagd gaat worden. Je twijfelt even, want je hebt er werkelijk geen zin meer in. Toch neem je op en voordat je het weet, hoor je jezelf zeggen dat je het wel even regelt.
Wanneer je ophangt, leg je je telefoon naast je neer en voel je de irritatie opkomen. Waarom komen ze toch altijd bij jou terecht? Waarom kan niemand eens iets zelf oplossen en waarom moet jij overal aan denken?
Maar er is nog een vraag die je jezelf misschien liever niet stelt. Waarom heb je zojuist opnieuw ja gezegd, terwijl je eigenlijk nee wilde zeggen?
Wanneer werd sterk zijn iets wat je altijd moest kunnen?
Veel vrouwen die ik spreek, zijn gewend om hun zaakjes goed voor elkaar te hebben. Ze hebben een verantwoordelijke baan, een gezin, een sociaal leven en vaak ook nog ouders of andere familieleden voor wie ze klaarstaan. Ze zijn zelfstandig, weten van aanpakken en hebben geleerd dat je niet bij iedere tegenslag moet gaan zitten jammeren.
Daar is op zichzelf helemaal niets mis mee. Sterker nog, het heeft je waarschijnlijk veel gebracht. Je hebt moeilijke periodes doorstaan, problemen opgelost en laten zien dat je ook onder druk je hoofd boven water kunt houden.
Alleen is er ergens onderweg iets veranderd. Wat ooit een kwaliteit van je was, is langzaam een verplichting geworden. Je bent niet meer iemand die sterk kan zijn wanneer dat nodig is, maar iemand die vindt dat ze altijd sterk moet zijn.
En dat is nogal een verschil.
Want zodra je van jezelf verwacht dat je alles aankunt, wordt het steeds moeilijker om toe te geven dat iets je te veel wordt. Je wilt anderen niet teleurstellen, je wilt niet zeuren en al helemaal niet dat iemand denkt dat jij het niet aankunt.
Dus ga je door, ook wanneer je eigenlijk behoefte hebt aan iemand die eens tegen jou zegt dat je het niet allemaal alleen hoeft te doen.
Je hebt anderen geleerd dat ze altijd op jou kunnen rekenen
Stel je eens voor dat je op je werk een collega hebt die regelmatig bij je aanklopt wanneer ze ergens niet uitkomt. De eerste keer help je haar graag, want je weet hoe vervelend het is wanneer je ergens mee vastloopt.
De tweede keer neem je opnieuw even de tijd en de derde keer denk je dat het sneller gaat wanneer je het zelf doet. Een paar maanden later is het bijna vanzelfsprekend geworden dat jouw collega met bepaalde problemen rechtstreeks naar jou komt.
Ondertussen erger jij je eraan dat ze zo weinig initiatief neemt, terwijl je zelf nauwelijks nog ruimte laat om haar iets uit te laten zoeken.
Thuis gebeurt misschien precies hetzelfde. Je partner vraagt waar iets ligt, je kinderen bellen wanneer ze ergens hulp bij nodig hebben en binnen de familie ben jij degene die overzicht houdt en dingen regelt.
Je hebt het gevoel dat iedereen op jou leunt en ergens klopt dat misschien ook wel. Alleen vergeet je dat jij jarenlang hebt laten zien dat ze dat kunnen doen.
Dat betekent niet dat jij overal schuld aan hebt of dat anderen geen eigen verantwoordelijkheid dragen. Natuurlijk mogen mensen best wat meer zelf nadenken. Maar zolang jij blijft inspringen voordat iemand zelf een oplossing heeft gezocht, verandert er weinig.
Je kunt niet blijven klagen dat iedereen op jou leunt, terwijl jij iedere keer opnieuw de stoel voor ze klaarzet.
Wat ben je eigenlijk bang te verliezen wanneer je niet meer de sterke bent?
Dit is het punt waarop het interessant wordt, want achter dat voortdurende doorgaan zit vaak veel meer dan een volle agenda of een groot verantwoordelijkheidsgevoel.
Misschien heb je vroeger geleerd dat je vooral niet lastig moest zijn. Dat je flink moest blijven wanneer het moeilijk werd, dat anderen al genoeg aan hun hoofd hadden of dat je waardering kreeg wanneer je goed voor iedereen zorgde.
Misschien was jij degene die thuis al vroeg verantwoordelijkheid nam, omdat er nu eenmaal iemand moest zijn die het overzicht hield. Of misschien heb je tijdens je werkzame leven ontdekt dat mensen je vooral waarderen omdat je betrouwbaar bent, altijd meedenkt en nooit moeilijk doet.
Langzaam kan daardoor de overtuiging ontstaan dat jouw waarde voor een belangrijk deel afhangt van wat je voor anderen betekent.
En wanneer je daar jarenlang naar hebt geleefd, voelt stoppen met regelen niet automatisch als vrijheid. Het kan ook ongemakkelijk zijn, omdat je ineens niet meer degene bent die overal een oplossing voor heeft.
Want wie ben jij eigenlijk wanneer je niet meer nodig bent om alles draaiende te houden?
Die vraag is voor sommige vrouwen een stuk lastiger dan simpelweg een keer nee zeggen.
Je zegt dat je rust wilt, maar ondertussen houd je jezelf voortdurend bezig
Je verlangt naar een middag waarop niemand iets van je nodig heeft. Je wilt graag weer eens een boek lezen, spontaan ergens naartoe gaan of gewoon thuis zijn zonder dat er voortdurend iets door je hoofd speelt.
Maar wanneer die ruimte er eindelijk is, weet je er soms nauwelijks raad mee. Je ziet dat de was nog gedaan moet worden, bedenkt dat je iemand terug moet bellen en besluit alvast iets voor morgen voor te bereiden.
Voor je het weet, is de middag voorbij en heb je opnieuw van alles gedaan, behalve datgene waar je zo naar verlangde.
Misschien herken je dat je zelfs op rustige momenten het gevoel hebt dat je iets nuttigs moet doen. Alsof je pas mag gaan zitten wanneer alles geregeld is en iedereen tevreden is.
Alleen komt dat moment bijna nooit, want er is altijd wel iets wat aandacht vraagt.
En zo blijf je wachten op rust die je jezelf ondertussen niet toestaat.
Dat is het vervelende aan patronen die jarenlang hebben gewerkt. Ze voelen vertrouwd, zelfs wanneer ze je inmiddels meer kosten dan opleveren.
Sterk zijn betekent niet dat je alles moet blijven dragen
Ik hoor vrouwen regelmatig zeggen dat ze nu eenmaal zo zijn. Dat ze graag voor anderen zorgen, moeilijk kunnen stilzitten of het gewoon prettig vinden wanneer alles goed geregeld is.
Prima, maar daarmee ben je er niet.
Want de vraag is niet of je graag voor anderen zorgt. De vraag is of je nog kunt kiezen wanneer je dat doet en wanneer je het aan een ander overlaat.
Kun jij rustig blijven zitten wanneer iemand anders een probleem heeft dat jij gemakkelijk zou kunnen oplossen? Kun jij accepteren dat je partner iets op een andere manier aanpakt, zonder je ermee te bemoeien? En kun jij aangeven dat het je even te veel wordt, zonder daar onmiddellijk een verklaring of een goed excuus achteraan te zetten?
Wanneer je merkt dat je daar moeite mee hebt, is het misschien tijd om eens wat beter te kijken naar wat je jezelf al die jaren hebt aangeleerd.
Niet omdat je minder sterk moet worden, maar omdat je kracht ook mag gebruiken om voor jezelf op te komen.
Je hoeft je plek niet voortdurend te verdienen
Misschien ben je al jarenlang degene die alles opvangt, voor iedereen klaarstaat en doorgaat wanneer anderen allang zijn gestopt. Mensen bewonderen je doorzettingsvermogen en zeggen regelmatig dat ze niet weten hoe jij het allemaal voor elkaar krijgt.
En natuurlijk is het fijn wanneer anderen zien hoeveel je doet.
Maar wat gebeurt er wanneer jij besluit dat je niet langer overal verantwoordelijk voor wilt zijn? Wanneer je een keer zegt dat iemand het zelf moet oplossen of dat je vandaag geen tijd hebt?
Dan bestaat de kans dat anderen daarvan moeten wennen. Misschien reageren ze verbaasd, geïrriteerd of teleurgesteld, omdat ze gewend zijn geraakt aan jouw beschikbaarheid.
Dat ongemak betekent niet automatisch dat jij iets verkeerd doet. Het betekent vooral dat er iets verandert in een patroon waaraan iedereen gewend is geraakt, inclusief jijzelf.
Je hoeft niet eerst uitgeput te raken voordat je mag besluiten dat het anders moet.
En je hoeft ook niet te wachten totdat anderen jou toestemming geven om minder te dragen.
Misschien is het tijd om jezelf eens af te vragen waarom je zo hard blijft werken om de sterke vrouw te zijn, terwijl niemand je heeft gevraagd die functie voor de rest van je leven te vervullen.
Je hebt van sterk zijn een baan gemaakt. En niemand heeft je daarvoor aangenomen.
Maar jij bent wel degene die kan besluiten om ermee te stoppen.
Herken jij jezelf hierin en merk je dat je heel goed weet wat je anders wilt, maar toch steeds weer in hetzelfde gedrag terechtkomt? Coachpraktijk Lizenda kijkt niet alleen naar wat je doet, maar vooral naar waarom je het blijft doen. Want zolang je dat patroon niet begrijpt, blijf je waarschijnlijk doen wat je altijd hebt gedaan.
Wil je ontdekken wat jou daarin tegenhoudt? Dan ben je welkom voor een vrijblijvend kennismakingsgesprek.
